BTC
ریال۵۴٬۹۱۸
-2.99%
ETH
ریال۲٬۱۲۰
-5.52%
LTC
ریال۲۴۹
-8.71%
DASH
ریال۲۹۴
-6.69%
XMR
ریال۳۵۰
+2.08%
NXT
ریال۰
-6.48%
ETC
ریال۳۲
-17.94%
DOGE
ریال۰
+22.84%
ZEC
ریال۲۲۶
-13.18%
BTS
ریال۰
-13.68%
DGB
ریال۰
-11.86%
XRP
ریال۱
-14.66%
BTCD
ریال۱۳۸
-2.99%
PPC
ریال۱
-6.12%
CRAIG
ریال۰
-2.99%
XBS
ریال۳
0%
XPY
ریال۰
-5.52%
PRC
ریال۰
0%
YBC
ریال۱۱٬۸۳۹
-2.99%
DANK
ریال۰
-2.99%

آیا پول‌های مردم در بانک‌ها واقعا بلوکه می‌شود؟

دلالان بازارهای مالی در رسانه‌ها

0

بلوکه کردن منابع مالی سپرده‌گذاران منجر به بروز نگرانی عمومی و انتقال دارایی‌ها از بانک‌ها به بازارهای موازی مانند طلا،‌ ارز و مسکن می‌َشود. شبکه فعال رسانه‌ای تحت نفوذ جریان‌های دلالی مالی پیش از این تلاش کرده‌بودند

«دارایی بانک‌ها و سپرده‌گذاران را برای رفع کسری بودجه مسدود کنید.» دو سال قبل این نقل قول از طرف همتی رئیس کل بانک مرکزی در رسانه‌ها منتشر شد. بانک مرکزی به سرعت طی اطلاعیه‌ای این اظهارنظر را «کذب» قلمداد کرد و برآمده از اقدامات «دلالان بازار» دانست. پنج روز قبل بازهم همین به نقل مصباحی‌ مقدم در فضای مجازی منتشر شد. چند سایت خبری این ادعا را از قول خبرگزاری تسنیم منتشر کرده‌بودند اما در متن مصاحبه مصباحی مقدم و تسنیم اشاره‌ مستقیمی به این این موضوع نشده‌بود.

همتی رئیس کل بانک مرکزی زمانی که شایعه شد بانک مرکزی پس از بلوک کردن سپرد‌های مردم از آنها خمس و ذکات کم می‌کند، گفته بود:« رسانه ها، در مورد مطالب کذبی که کراراً به نقل از اینجانب در فضای مجازی می چرخد، سؤال می‌کنند، مطالبی نظیر: اگر مجبور بشویم، سپرده های مردم را بلوکه می کنیم! یا قرار است،‌ از سپرده های مردم در بانک های کشور خمس و ذکات برداریم. پاسخ مشترک بنده به سوالات این بوده است که این شایعات نشانگر استیصال آنها و موفقیت تلاش‌های بانک مرکزی در خنثی کردن تلاش عوامل برهم زننده ثبات بازار پول و ارز و اقتصاد کشورمان است.مردم عزیز نیز اطمینان داشته باشند که بانک مرکزی محکم و استوار، سیاست های پولی و ارزی ثبات بخش خود را پیش خواهد داد.»

ماجرای جدید چیست؟

بلوکه کردن منابع مالی سپرده‌گذاران منجر به بروز نگرانی عمومی و انتقال دارایی‌ها از بانک‌ها به بازارهای موازی مانند طلا،‌ ارز و مسکن می‌َشود. شبکه فعال رسانه‌ای تحت نفوذ جریان‌های دلالی مالی پیش از این تلاش کرده‌بودند با گسترش این گمانه وضعیت بازارها را برهم بریزند. مصباحی مقدم پیش از این هم چندین اظهارنظر جنجالی در مورد وضعیت بانک‌ها کرده بود. مانند اینکه مدتی قبل گفته بود 75 درصد سپرده‌های بانکی در اختیار 1 درصد از جامعه است. وضعیت بازارهای طی یکماه گذشته و در پس تحولات بازار سرمایه در رکود قرار گرفته و بخصوص اینکه با افزایش قیمت‌ها در بازار مسکن، بخش مهمی از دارایی‌های مردم به سمت بانک‌ها هدایت شده‌است. در این وضعیت فضاسازی‌های رسانه‌ای برای تغییر این شرایط صورت می‌گیرد.

دولت چقدر کسری بودجه دارد؟

در مورد رقم کسری بودجه گمانه‌زنی‌های متفاوتی صورت گرفته‌است. برخی اقتصاددانان معتقدند که دولت در سال 99 با کسری بودجه 150 هزار میلیارد تومانی مواجه است. عده‌ای دیگر با اضافه کردن هزنیه‌های مواجه با کرونا این رقم را تا 200 هزار میلیارد تومان برآورد کرده‌اند. حتی برخی تحلیل‌های بدبینانه این رقم را تا حدود 230 هزار میلیارد تومان هم پیش‌بینی می‌کنند. این وضعیت می‌تواند با کمک‌های مالی دولت به صنایع و صنوف آسیب دیده از کرونا وخیم‌تر هم شود. اما با وجود این حجم از کسری بودجه ادعایی در مورد بلوکه کردن منابع بانکی از سوی هیچ‌کدام از مسولان رسمی نظام بانکی مطرح نشده‌‌است. در قوانین نظام مالی هم این موضوع به طور کلی رد شده‌ و بانک‌ها اجازه بلوکه کردن منابع بیش از تاریخ مطرح شده در قراردادهایشان را ندارند. با این وجود وضعیت منابع در اختیار بانک‌ها چنان جذاب است که فضاسازی‌های رسانه‌ای را به دنبال می‌آورد. هادی حق‌شناس اقتصاددان هم مدتی قبل در گفت‌وگوی با تجارت نیوز به طور کلی این ادعا را رد کرده‌بود:« بلوکه‌شدن پول مردم از لحاظ قانونی امکان‌پذیر نیست؛ چرا که سپرده‌های مردم نزد بانک امانت است و اتفاقا بانک مرکزی در حمایت از سپرده‌های بانکی مردم از بانک‌ها ذخیره قانونی می‌گیرد؛ به‌ طوری که نرخ ذخیره قانونی ١٠‌درصدی به بانک مرکزی به ‌عنوان پشتوانه‌ای سپرده می‌شود. این ذخیره قانونی برای آن است که مردم هر زمان خواستند به سپرده‌هایشان دسترسی داشته باشند. موضوع بلوکه‌شدن حساب‌های مردم به ‌طور کلی معنا و مفهومی ندارد؛ چرا که امن‌ترین مکان برای نگهداری پول بانک است، چرا که هم دسترسی آسانی دارد و هم هزینه زیادی را به دنبال ندارد. بنابراین این موضوع نه به نفع مردم و نه به نفع شبکه بانکی است و کسانی که این شایعات را رواج می‌دهند، به دنبال تخریب فضای اقتصادی کشور و گرفتن ماهی از آب گل‌آلود هستند. همچنین باید در نظر داشت با این‌که در سال‌های ٩١ و ٩٢ یا ٧٤و ٧٥ که در کشور بالاترین تورم‌ها را تجربه کردیم، باز هم مردم پولشان را نزد بانک‌ها نگهداری می‌کردند و به چنین اقدامی دست نزدند. اگر افراد سرمایه خود را نزد بانک‌ها سپرده می‌کنند به معنای کارآمدی نظام بانکی نیست؛ چرا که همچنان نظام بانکی ما نیاز به اصلاح دارد.» براین اساس حتی در صورتی که مصباحی مقدم یا همتی هم در مورد سپرده‌های موجود در بانک‌ها اظهارنظری کرده‌بودند بازهم امکان برداشت آنها وجود نداشت.

چقدر پول در بانک‌هاست؟

طی یکسال گذشته پایه پولی 28 درصد و میزان سپرده‌های مردم در بانک‌ها 7 درصد افزایش یافته‌است. این درحالی است که نرخ بهره‌ّبانکی کاهش پیدا کرده‌است. آمارهای بانک مرکزی نشان می‌دهد:« مانده سپرده‌های بخش غیردولتی نزد بانک‌ها و موسسات اعتباری غیر بانکی به ۱۹۳۰ هزار میلیارد تومان رسیده است که نسبت به سال گذشته ۲۵.۱ درصد افزایش داشته است. حجم سپرده‌های بخش غیردولتی نزد بانک‌ها و موسسات اعتباری غیر بانکی در خرداد ماه سال گذشته ۱۵۴۲ هزار میلیارد تومان بوده و در پایان سال گذشته نیز به ۱۸۲۸ هزار میلیارد تومان رسید. این آمار حاکی از رشد ۵.۶ درصدی سپرده‌های بانکی غیردولتی نسبت به پایان سال گذشته است. بر اساس این آمار از مجموع ۱۹۳۰ هزار میلیارد تومان سپرده‌های بخش غیردولتی نزد بانک‌ها، ۲۶۰ میلیارد تومان سپرده‌های دیداری، ۱۵۳۰ میلیارد تومان سپرده‌های سرمایه‌گذاری مدت‌دار، ۱۰۵ میلیارد تومان سپرده قرض‌الحسنه و ۳۳ میلیارد تومان مربوط به سایر سپرده‌ها بوده است.» این اطلاعات نشان می‌دهد اصلی‌ترین بخش از منابع مالی شهروندان در بانک‌ها ذخیره سرمایه‌گذاری شده‌است. ریزش شاخص بورس طی یک هفته گذشته و افزایش گمانه‌ها در مورد عقب‌گرد بازار سرمایه هم موجب می‌َشود تا انگیز‌ها برای ذخیره منابع در بانک‌ها به نسبت دیگر بازارهای مالی شدت پیدا کند. این درحالی است که پیش‌بینی می‌َشد با کاهش نرخ سود بانکی،‌وضعیت سرمایه‌گذاری در بانک‌ها به نسبت گذشته تغییر پیدا کند.

بازارهای مالی چقدر جذابیت دارند؟

آیا شبکه‌های دلالی مالی در ایران آنقدرها قدرت دارند که با فضاسازی رسانه‌ای جریان انتقال پول را تغییر دهند؟ در مورد این پرسش هیچ مستند محکمی وجود ندارد. ولی پیش از این حداقل در مورد قیمت‌گذاری دلار در اوج بحران ارزی،‌ شبکه دلالی به رسانه‌ها دسترسی پیدا کرد و با این ابزار به روند قیمت‌گذاری‌ها جهت داد. پس از آن در مورد موضوعات دیگر مانند فعالیت چند صرافی در دبی هم از این ابزار بارها استفاده شد. در حال حاضر هم به نظر می‌رسد که تعداد قابل توجهی کانال تلگرامی در حال فعالیت در زمینه بازارهای مالی هستند. یک مقام آگاه در دولت به سازندگی گفته است که بیش از 2 هزار کانال با انتشار اخبار جعلی در بزنگا‌ه‌های مختلف در تلاش برای تاثیرگذاری در روند حرکتی بازارها هستند. هرچند صحت این ادعا هنوز از سوی نهادهای رسمی تایید نشده ولی به نظر می‌رسد جریان رسانه‌ای مخالف دولت و بخصوص دلالان در پیوندی ناگهانی در حال برهم زدن نظم اقتصاد ایران هستند. بخصوص این اقدامات در مورد انتشار اطلاعاتی در مورد قیمت کالاهایی مانند طلا،‌سکه و دلار به شدت فعال است. خروج دارایی‌های مردم از بانک‌ها ضمن آنکه موجب رونق بخشیدن به بازارهای موازی می‌َشود، نوعی بحران امنیتی را نیز در کشور دامن می‌زند. این نوع فعالیت‌ها از زمانی شدت گرفت که میزان بازدهی بازارهای سکه و دلار به شدت کاهش یافت و در مقابل آن بازار سرمایه به بازدهی 75 درصدی تنها طی 40 روز ابتدای امسال رسید. با ادامه این وضعیت پیش بینی می‌َشود که موج‌سازی‌های رسانه‌ای در مورد وضعیت عمومی بازارها نیز با شدت بیشتری ادامه پیدا کند.

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.